Puchnięcie nóg, obrzęk nóg – przyczyny, objawy, leczenie

Jak wyglądają opuchnięte nogi?

Obrzęki nóg najczęściej pojawiają się w obszarze od kolan w dół oraz w kostkach. Nogi stają się ociężałe i szybciej się męczą. Na powierzchni skóry można dostrzec szaro-brunatne pajączki lub wyraźnie poszerzone żyły. Obwód kostek i łydek zwiększa się, co objawia się niewygodnym uciskiem i wrzynaniem się skarpetek lub wąskich nogawek spodni w skórę. Objawy nasilają się wieczorem zwłaszcza po długotrwałej pozycji stojącej lub siedzącej z nogami opuszczonymi w dół. Ulgę w dolegliwościach przynosi zwykle odpoczynek z nogami uniesionymi w górę.

Kasia z recepcji

Puchnięcie nóg jest najczęściej związane z niewydolnością żył kończyn dolnych. Umów się na badanie USG żył, aby zdiagnozować problem i otrzymać plan leczenia.

USG żył - umów badanie

Przyczyny puchnięcia nóg wynikające ze zmian w żyłach

Przewlekła niewydolność żylna

Symetryczne obrzęki kończyn dolnych najczęściej pojawiają się u osób cierpiących na żylaki i przewlekłą niewydolność żylną. Żylaki to nadmiernie poszerzone naczynia żylne układu powierzchownego – żylaki można łatwo dostrzec gołym okiem, zwłaszcza żylaki żyły odpiszczelowej lub strzałkowej.

Za główną przyczynę powstawania żylaków uważa się czynniki genetyczne – bardzo często córka dziedziczy po matce ten problem. Obserwuje się genetycznie uwarunkowane nieprawidłowości w budowie i liczebności zastawek żylnych, które chronią krew przed cofaniem się w kierunku stóp. Słabsza ściana naczyń żylnych jest bardziej podatna na rozciąganie, wskutek czego żyły łatwiej ulegają nadmiernemu rozszerzeniu. Dochodzi do zastoju krwi w naczyniach żylnych i rozwoju tzw. niewydolności żylnej.

Zapalenie żył powierzchownych

Wskutek mechanicznego przeciążenia żył powierzchownych czasami dochodzi do stanu zapalnego. Do objawów należą: ból, brunatne grudki i zaczerwienienie skóry wzdłuż żyły objętej zapaleniem. Zmiany zapalne w obrębie żył powierzchownych stanowią głównie problem estetyczny. Nie należy ich jednak mylić z dużo groźniejszym dla zdrowia stanem zakrzepicy żył głębokich.

Ostra zakrzepica żył głębokich

Żyły układu głębokiego są przykryte mięśniami i nie można ich zobaczyć gołym okiem. W przebiegu zakrzepicy dochodzi do powstania zakrzepów w świetle naczyń żylnych. Jest to bardzo niebezpieczna sytuacja, ponieważ zakrzepy po przedostaniu się do serca, a następnie do płuc, mogą stanowić materiał zatorowy i zatkać światło tętnicy płucnej. Zatorowość płucna jest stanem zagrażającym życiu, dlatego w przypadku rozpoznania objawów zakrzepicy należy jak najszybciej zgłosić się do lekarza.

Objawy zakrzepicy żył głębokich:

• nagłe pojawienie się obrzęku łydki w spoczynku,
• sino-czerwone zabarwienie nogi,
• wzmożone ucieplenie kończyny,
• bolesność palpalcyjna łydki przy ucisku mięśnia trójgłowego,
• poszerzenie żył powierzchownych (nawet u osób, które nie posiadają żylaków),
• stan podgorączkowy (czasami).

Gdy dodatkowo pojawia się duszność i ból w klatce piersiowej, mogą być to objawy świadczące o rozwoju zatorowości płucnej - wskazana jest pilna interwencja lekarska!

Przewlekła niewydolność żylna może przyczyniać się do rozwoju tzw. ostrej zakrzepicy żył głębokich, ponieważ tworzy ona warunki spowolnionego przepływu krwi. Warto pamiętać, że zakrzepica żył głębokich może wystąpić także u osób nie posiadających problemów z żylakami. Dzieje się to najczęściej w przypadku długotrwałego unieruchomienia nogi w szynie lub gipsie po zabiegach operacyjnych lub ciężkich urazach nogi, a także u kobiet stosujących antykoncepcję hormonalną podwyższającą krzepliwość krwi.

Puchnięcie nóg, opuchnięte kostki w ciąży

Przyczyny obrzęków nóg w okresie ciąży często wynikają z ucisku powiększonej macicy na żyły położone w obrębie jamy brzusznej, które odprowadzają krew z kończyn dolnych. Tzw. zespół żyły głównej dolnej w okresie ciąży rozwija się w wyniku długotrwałej pozycji leżenia na plecach. W powyższych warunkach ciężar płodu napiera na położoną bliżej pleców żyłę główną dolną. Zaburzony odpływ krwi żylnej powoduje m.in. obrzęk nóg.

Ponadto w okresie ciąży zmienia się poziom hormonów, które pośrednio wpływają na objętość krwi oraz elastyczność ścian naczyń żylnych, co może predysponować do uwydatnienia się żylaków.

Diagnostyka układu żylnego kończyn dolnych

W każdym przypadku niezdiagnozowanego puchnięcia nóg należy udać się do lekarza. Prostym, nieinwazyjnym i bezbolesnym badaniem jest USG żył kończyn dolnych. Badanie to pozwala wykryć nadmierne poszerzenia żył, a dzięki funkcji doppler możliwe jest zbadanie przepływu krwi w żyłach i wczesne wykrycie nieprawidłowego cofania się krwi (refluksu żylnego). Ponadto USG jest przydatne w diagnostyce groźnej dla zdrowia zakrzepicy żylnej.

Kasia z recepcji

Umów się na badanie USG żył w Krakowie – ULTRAMEDICA, ul. Piłsudskiego 36.

Sprawdź najbliższe terminy

Leczenie żylaków i niewydolności żylnej

Jak zapobiegać puchnięciu nóg?

• Unikaj długotrwałej nieruchomej pozycji stojącej. Jeśli nie możesz usiąść, staraj się chociaż spacerować lub maszerować w miejscu – w wyniku skurczu mięśni łydki pompa mięśniowa usprawni powrót krwi żylnej w kierunku serca.
• Unikaj długotrwałej pozycji siedzącej z opuszczonymi nogami.
• W trakcie odpoczynku układaj nogi na podwyższeniu – dzięki temu krew będzie swobodniej powracać do centrum układu krążenia.
• Nie zakładaj nogi na nogę podczas siedzenia – ucisk w dole podkolanowym utrudnia przepływ krwi przez naczynia.
• Noś skarpety bezszwowe lub specjalne profilaktyczne wyroby kompresyjne (podkolanówki, pończochy przeciwżylakowe). Produkty te dobieraj w porozumieniu z lekarzem.
• Unikaj długich gorących kąpieli a w zimie unikaj wystawiania nóg w pobliżu kaloryfera - pod wpływem ciepła żyły ulegają poszerzeniu.
• Dbaj o kontrolę prawidłowej masy ciała – w razie nadwagi spróbuj zrzucić klika kilogramów.
• Prowadź aktywny tryb życia – zalecane są rower, pływanie, spacery, Nordic Walking.
• Unikaj nadmiernego spożywania alkoholu, który poszerza powierzchownie położone naczynia krwionośne.

Jak leczyć żylaki – laseroterapia, zabieg chirurgiczny

Przed kwalifikacją do zabiegu usuwania żylaków konieczne jest wykonanie USG żył kończyn dolnych. Dzięki temu lekarz wybiera metodę najlepiej dopasowaną do umiejscowienia i rozległości zmian żylakowych.

Leczenie ostrej zakrzepicy żylnej

Zakrzepica żył głębokich jest niebezpieczna dla zdrowia, dlatego może być konieczne podjęcie leczenia w warunkach szpitalnych. Podawane są specjalne leki przeciwkrzepliwe. W okresie ostrym nie wolno energicznie poruszać kończyną, ponieważ mogłoby to prowadzić do oderwania się skrzepliny i jej powędrowania w kierunku serca i tętnic płucnych. W momencie ustabilizowania się stanu pacjenta (rozpuszczenia zakrzepów), może on kontynuować rekonwalescencję w domu. Każdy pacjent po wyleczonej zakrzepicy powinien regularnie kontrolować stan żył w badaniu USG.

Inne przyczyny obrzęku nóg

Przeciążeniowa lub pourazowa opuchlizna wokół kostki

Miejscowa opuchlizna jednej kostki może być spowodowana skręceniem stawu skokowego, zmianami zwyrodnieniowymi lub też stanem zapalnym ścięgna. W tym przypadku często występuje wyraźna tkliwość struktury, z której pochodzi obrzęk.

Pacjentom jednak bardzo trudno jest odróżnić obrzęk zapalny od ostrej zakrzepicy żylnej, dlatego zawsze warto udać się do lekarza, który precyzyjnie zdiagnozuje problem. Niepokojącym objawem jest zawsze globalny ból łydki przy ucisku mięśnia trójgłowego. U osób, które cierpią na żylaki lub zespół pozakrzepowy, w pierwszej kolejności należy wykluczyć zakrzepicę.

Jeśli natomiast jesteś osobą bez obciążeń w zakresie chorób żył i nadwyrężyłeś kostkę podczas treningu, czemu towarzyszy ból w środku stawu podczas obciążania nogi, wskazana będzie konsultacja ortopedyczna.

Kasia z recepcji

Skonsultuj się z lekarzem ortopedą w Krakowie – ULTRAMEDICA, ul. Piłsudskiego 36.

Umów konsultację ortopedyczną

Cellulit wodny

Cellulit wodny pojawia się wskutek nadmiernego gromadzenia się wody w organizmie. Istotą cellulitu są zaburzenia przepływu limfy w tkance podskórnej. Zmiany w postaci napuchniętej i nieestetycznej skóry występują na udach i łydkach. Aby pozbyć się cellulitu wodnego, należy ograniczyć spożycie soli oraz wyeliminować z diety produkty wysokoprzetworzone. Niezbędne jest picie dużej ilości płynów – zapobiegamy w ten sposób odwodnieniu, które sprzyja kompensacyjnemu gromadzeniu się wody w organizmie.

Obrzęk limfatyczny u osób chorych na nowotwór

Obrzęk limfatyczny pojawia się w następstwie gromadzenia się płynu bogatobiałkowego pochodzącego z naczyń limfatycznych. Jest to objaw niewydolności układu limfatycznego, który występuje najczęściej u osób trakcie leczenia nowotworowego. Zależnie od stopnia obrzęku, tkanka podskórna kończyn dolnych staje się „ciastowata”, wraz z progresem zmian może dodatkowo ulegać zmianom zwłóknieniowym.

Leczenie obrzęku limfatycznego nakierowane jest na usprawnienie pracy układu limfatycznego oraz zapobieganie zaleganiu płynu w tkance podskórnej. Podstawową rolę odgrywa fizjoterapia – manualny drenaż limfatyczny oraz bandażowanie uciskowe zajętej obrzękiem kończyny.